Eerste kolom
lidw zelfst.nw bijv.nw bijw voornaamw telw werkw voorz voegw part woordvorming
Syntaxis
direct naar: Grammatica    Morfologie    Syntaxis
werkwoord naamvallen lidw zelfst nw bijv nw voornaamw telw bijw voorz voegw part woordvolgorde diversen
zinsdeel enkelv zin sameng zin hoofdzin vraagzin bijvoeglijke/betrekkelijke bijzin complementszin bijwoordelijke bijzin
Grammatica//Synt/SyntZin3HoofPart


Hoofdzin ingeleid door een partikel


De volgende partikels worden gebruikt om een hoofdzin in te leiden:

να - vraagzin


- gebiedende zin
- wenszin
-vraagzin die twijfel uitdrukt bij de vraagsteller
-retorische vraag
-vraagzin met twijfel of de ander het antwoord kent.

 
μακάρι να - zin drukt hoop of wens uit
ίσως να - zin drukt veronderstelling of mogelijkheid uit
ας - aansporende zin (adhortatief)
- toegevende zin (concessief)
- wenszin (optatief)
θα - toekomende tijd
- irrealis, potentialis

Bij hoofdzinnen die ingeleid worden door (μακάρι/ίσως) να gaat het om elliptische constructies waarbij werkwoorden als πρέπει( het moet) , θέλω (willen), εύχομαι (wensen) en dergelijke ontbreken.
Het gebruik van να als partikel in de hoofdzin komt daarom overeen met het gebruik van het voegwoord να.
 

Het partikel να


Vraagzin die twijfel uitdrukt bij de vraagsteller

Deze zinnen staan in de 1e persoon en gaan gepaard met de coniunctivus:

(τι λέτε;) να φύγουμε; (wat vinden jullie ervan?) zullen we gaan?
(τι λες;) να πάω να μαγειρέψω; (wat vind je?) zal ik (maar eens) gaan koken?
να πάω ή να μην πάω στο πάρτι; zal ik naar het feestje gaan of niet?
πού να πάμε; waar zullen we ('ns) heengaan?
τι να φορέψω απόψε; wat moet ik (nou) aan vanavond?
ποιον να ρωτήσω; aan wie moet ik het (nou) vragen?


Retorische vraag
Een retorische vraag is een vraag waarop de spreker in feite geen antwoord verwacht omdat hij ervan uitgaat dat er maar één antwoord mogelijk is, namelijk het zijne:

 

γιατί να μη φύγουμε; waarom zouden we niet weggaan?
γιατί να του το πεις; waarom zou je het hem vertellen?
τι να έκανε; wat had hij anders moeten doen?
τι να του έλεγα; wat had ik (dan) tegen hem (moeten) zeggen?
ποιον άλλον ν' αγαπούσα; van wie had ik anders moeten houden? (lett.: van wie anders zou ik houden?)


Vraagzin waarbij de vraagsteller niet zeker weet of de ander het antwoord kent.


De vraag wordt mede ingeleid door een vraagwoord.
De vraagstelling laat ruimte open over voor speculatie. Het antwoord is dus vaak een waarschijlijkheidsconstructie met
θα.
Να wordt in deze gevallen steeds gevolgd door een indicativus.

vraag: σε ποιον να έχει δώσει το κλειδί; aan wie zou hij de sleutel hebben gegeven?
antwoord: θα το έχει δώσει στο θυρωρό. hij zal hem wel aan de portier gegeven hebben.
vraag: πού να κοιμήθηκε; waar zou hij geslapen hebben?
antwoord: θα κοιμήθηκε μάλλον σε ξενοδοχείο. hij zal wel in een hotel geslapen hebben.
vraag: πόσο να κράτησε η παράσταση; hoe lang zou de voorstelling geduurd hebben?
antwoord: η παράσταση θα κράτησε μιάμιση ώρα. de voorstelling zal zo'n anderhalf uur geduurd hebben.


Ter vergelijking de vragen met hun respectievelijk 'gewone' varianten:

σε ποιον έχει δώσει το κλείδι; aan wie heeft hij de sleutel gegeven?
πού κοιμήθηκε; waar heeft hij geslapen?
πόσο κράτησε η παράσταση; hoe lang duurde de voorstelling?


Deze vraagzinnen kunnen worden versterkt met
άραγε (eigenlijk, toch).
Het antwoord kan versterkt worden met μάλλον (waarschijnlijk, wel).

Zie ook Vraagzinnen, directe en indirecte vraag.

 

 


© Auteursrecht voorbehouden. Zie pagina Copyright


Betekenis:
Semantiek

l

Zin:
Syntaxis

l

Woord:
Morfologie

l

Letter:
Alfabet

l

Klank:
Fonologie

     

*

*

*

*

   

+

+

 

De bovenstaande zwarte sterren geven van elke pagina het niveau aan.

1 ster: cursusniveau
2 sterren: schoolniveau
3 sterren: studieniveau
4 sterren: gevorderd studieniveau

1 plus: beschouwing
2 plussen: overzicht

Alle onderwerpen worden in ieder geval op niveau 1 aan de orde.
Een zwart naar boven wijzend driehoekje geeft aan dat een onderwerp ook op een hoger niveau aan de orde komt.

De zwarte naar links en rechts wijzende gesloten driehoekjes in het midden van het scherm zijn links naar de volgende pagina van hetzelfde onderwerp op hetzelfde niveau.

Teksten met een gestippelde onderstreping zijn links en/of tooltips.

In het geval van een link wijzigt tevens de achtergrondkleur.