lidw zelfst.nw bijv.nw bijw voornaamw telw werkw voorz voegw part woordvorming
Zinsleer
direct naar: Grammatica    Woordleer    Zinsleer
werkwoord naamvallen lidw zelfst nw bijv nw voornaamw telw bijw voorz voegw part woordvolgorde diversen
zinsdeel enkelv zin sameng zin hoofdzin vraagzin bijzin bijv/betr bijzin compl zin bijw bijzin
v tijd v reden/oorzaak v voorwaarde v doel v gevolg v toegeving v vergelijking v plaats v omstandigheid v beperking
Grammatica//Synt/SyntBijz/SyntBijzBijwConc


Bijzinnen van toegeving


Bijzinnen van toegeving geven aan dat, ondanks het feit dat niet voldaan is aan een voorwaarde die noodzakelijk geacht wordt om een handeling te verwezenlijken of een gebeurtenis te laten plaats vinden, deze handeling toch wordt verricht, resp. de gebeurtenis toch plaats vindt.
Er worden drie soorten onderscheiden:
- bijzinnen die een handeling beschrijven die feitelijk heeft plaats gevonden, plaats vindt of zal plaats vinden
- bijzinnen die een denkbeeldig scenario beschrijven
- bijzinnen waarin het feitelijke of hypothetische aspect van de handeling geen rol speelt dan wel die een nuance van onverschilligheid hebben.

De concessieve voegwoorden zijn (met kleine verschillen in de betekenis):

παρόλο που
αν και
μολονότι
μ' όλο που, μόλο που
(ενώ)
hoewel, ook al, ondanks dat
και (...) να ook al, al
κι αν ook al, zelfs al, zelfs als
κι ας ook al

De ontkenning bij και (...) να en κι ας is μη(ν). Bij de overige is de ontkenning δε(ν).
Ενώ
(terwijl) is in principe een voegwoord van tijd maar kan (net als in het Nederlands) soms ook als voegwoord in een bijzin van toegeving worden gebruikt.

Er is geen speciale samenhang aan te geven tussen het gebruikte voegwoord en de werkwoordsvorm (indicativus of coniunctivus) in hoofd- en bijzin. De gebruikte tijden zijn afhankelijk van de inhoud van de zin.

παρόλο που, αν και, μολότι, μ' όλο που     hoofdzin bijzin
  θα πάω στη δουλειά μου αύριο, παρόλο που θα απεργούν τα ταξί. ik ga morgen naar mijn werk, ondanks het feit dat de taxi's zullen staken. (de taxi's staken feitelijk) futurum 2 futurum 1
  δεν την ξαναείδα από τότε, αν και ζούμε στην ίδια πόλη. ik heb haar sindsdien niet meer gezien, ook al wonen we in dezelfde stad. (we wonen feitelijk in de zelfde stad) aoristus indicativus
  μολονότι τον παρακαλέσαν, δεν πήγε. hoewel ze het hem met klem gevraagd (lett.: uitgenodigd) hadden, ging hij niet. (ze heeft hem feitelijk uitgenodigd) aoristus aoristus
  μ' ολο που δεν είχε όρεξη, τα έφαγε όλα. hoewel hij geen trek had, at hij alles op. (hij had feitelijk geen trek) aoristus aoristus
ενώ        
  ενώ είναι τόσο έξυπνος, δεν πέρασε τις εξετάσεις. hij slaagde niet voor zijn examens, terwijl hij (toch) zo slim is.   aoristus indicativus
και να        
  και να μη μας καλέσει, θα πάμε. ook al nodigt hij ons niet uit, we gaan toch. (of hij ons nu uitnodigt of niet; dat zou beide kunnen) futurum 2 coniunct2
  και να με παρακαλούσε, δε θα το δεχόμουν. zelfs al zou hij me erom smeken, ik zou het niet aannemen. (of hij me erom smeekt of niet; dat zou beide kunnen) paratatikos paratatikos
  αυτός, και να του κάψεις το σπίτι, δε θα ενδώσει. ook al steek je zijn huis in brand (lett.: verbrand), hij zal nooit toegeven. (of je zijn huis in brand steekt of niet; dat zou beide kunnen) futurum 2 coniunct2
και ... να        
  και δήμαρχο να με κάνουν, δε θα φύγω από κοντά σου. ik zal nooit bij je weggaan, ook al maken ze me burgemeester. (zelfs als ze me burgemeester zouden maken) futurum 1 coniunct2
  και τζάμπα να το 'δινε, δε θα το παίρναμε. zelfs al gaf hij het ons voor niets, dan zouden we het nog niet willen hebben (lett.: aannemen). (zelfs als hij het voor niets zou geven) paratatikos paratatikos
  και φτωχός να γίνω, δε θα χάσω την αξιοπρέπειά μου. al raak ik aan de bedelstaf (lett.: word ik arm), ik zal mijn waardigheid niet verliezen. (zelfs als ik aan de bedelstaf raakte) futurum 2 coniunct 2
κι αν        
  κι αν το έλαβε το γράμμα σου, δε θα σου απαντήσει. zelfs als hij je brief heeft ontvangen, (dan nog) zal hij je niet antwoorden. (of hij hem nu ontvangt of niet; dat zou beide kunnen) futurum 2 aoristus
  κι αν ερχόταν ο ίδιος αύριο, δε θα του έλεγα τίποτα γι' αυτό. zelfs al kwam hij morgen in eigen persoon hierheen, ik zou hem er n�g niets over zeggen. (of hij komt of niet; dat zou beide kunnen) paratatikos paratatikos
κι ας        
  δεν τα ξαναείδα από τότε, κι ας ζούμε στην ίδια πόλη. ik heb haar sindsdien niet meer gezien, ook al wonen we in dezelfde stad. (ze woont feitelijk in de stad, maar dat maakt nu niet uit) aoristus indicativus
  αμφιβάλλω αν την ήξερα ... κι ας ήμασταν δέκα χρόνια φίλες. ik betwijfel of ik haar (echt) kende ... ook al waren we (al) tien jaren vriendinnen. (we zijn vriendinnen, maar dat maakt nu niet uit) indicativus aoristus
κι ας        
  θα πάει ο γιος μου φαντάρος, κι ας μη θέλει. mijn zoon zal  in dienst gaan, ook al wil hij niet. (onverschillig of hij nu wil of niet) futurum 2 indicativus
  θα τον παντρευτώ κι ας είναι τριάντα χρόνια μεγαλύτερός μου. ik ga met hem trouwen, ook al is hij dertig jaar ouder dan ik. (dat maakt me niet uit) futurum 2 indicativus


Alleen και (...) να heeft de mogelijkheid om de bewering nog extra kracht bij te zetten door een zinsdeel tussen και en να te plaatsen.

 

 


Auteursrecht voorbehouden. Zie pagina Copyright
 
  
 

Betekenis:
Betekenisleer

l

Zin:
Zinsleer

l

Woord:
Woordleer

l

Letter:
Alfabet

l

Klank:
Uitspraak

     

*

*

*

*

   

+

+

De bovenstaande zwarte sterren geven van elke pagina het niveau aan.

1 ster: beginnersniveau
2 sterren: gevorderden-niveau
3 sterren: studieniveau

1 plus: beschouwing
2 plussen: overzicht

Toelichting werkwoordsvormen:

πάω < πηγαίνω - gaan
απεργούν < απεργώ - staken
ξαναείδε < ξαναβλέπω - weer zien
παρακαλέσαν < παρακαλώ - vragen
πήγε < πηγαίνω - gaan
έφαγε < τρώω - eten
πέρασε < περνάω - halen, passeren
καλέσει < καλώ - uitnodigen
πάμε < πηγαίνω - gaan
παρακαλούσε < παρακαλώ - vragen
δεχόμουν < δέχομαι - aannemen
κάψεις < καίω - verbranden
ενδώσει < ενδώνω - toegeven
φύγω < φεύγω - weggaan
'δίνε < δίνω - geven
παίρναμε < παίρνω - aannemen
γίνω < γίνομαι - worden
χάσω < χάνω - verliezen
έλαβε < λαβαίνω - ontvangen
απαντήσει < απαντάω - antwoorden
ερχόταν < έρχομαι - komen
έλεγα < λέω - zeggen
ήμασταν < είμαι - zijn
πάει < πηγαίνω - gaan
παντρευτώ < παντρεύομαι - trouwen